Gwynedd yn pleidleisio i wahardd arfau niwclear

Cyngor Gwynedd heddiw wedi cefnogi Cytundeb y Cenhedloedd Unedig ar Wahardd Arfau Niwclear.”   8fed Gorffennaf 2021

Mae CND Cymru, Cymdeithas y Cymod, a Grŵp Heddwch a Chyfiawnder Bangor ac Ynys Môn yn croesawu penderfyniad Cyngor Gwynedd i gefnogi Cytundeb y Cenhedloedd Unedig ar Wahardd Arfau Niwclear, ac i alw ar Lywodraeth y Deyrnas Gyfunol i ymrwymo i’r Cytundeb.

Meddai’r Cynghorydd Gruff Williams, a luniodd y cynnig a basiwyd gan y Cyngor:

Mae Cyngor Gwynedd wedi dangos arweiniad dyngarol drwy gefnogi’r Cytundeb hwn, er mwyn i Lywodraeth San Steffan a gwleidyddion o bleidiau eraill ddeall fod yna wrthwynebiad egwyddorol a moesol i arfau niwclear yng Nghymru. Beth am roi cychwyn ar adfer y syniad o Gymru Ddi-Niwclear, fel yr oedd gennym yn yr wythdegau? Dyna fyddai cyfraniad go iawn i genedlaethau’r dyfodol!”

Dengys y penderfyniad mor gryf yw’r gwrthwynebiad i arfau niwclear yng Ngwynedd, gan i 53 Cynghorydd ei gefnogi, a dim un yn gwrthwynebu.

Daeth Cytundeb y Cenhedloedd Unedig i rym ar 22ain Ionawr 2021.1 2

Erbyn hyn mae’r Deyrnas Gyfunol yn un o’r ychydig wledydd sy heb arwyddo’r Cytundeb. Ni chymerodd y Deyrnas Gyfunol ran yn y trafodaethau yn arwain at y Cytundeb, a mae wedi dweud na fydd byth yn ei arwyddo. Fel y gwyddom, mae y Deyrnas Gyfunol yn meddu ar arfau niwclear, ac yn bwriadu adnewyddu Trident ar waetha’r gost enfawr o £205biliwn.3 Eleni aeth yn bellach a chyhoeddi ei fod am godi nifer ei harfau niwclear o 40%, sef hyd at 260 yn lle oddeutu 195 sy ganddi ar hyn o bryd.4

Pa ryfedd fod condemniad rhyngwladol o’r Deyrnas Gyfunol wedi dod yn sgîl y polisi yma? Gall un llong danfor Trident5 gario hyd at wyth taflegryn, a phob taflegryn yn cario hyd at bump o fomiau. Mae pob bom unigol mor ddinistriol ag wyth o fomiau fel yr un a laddodd 140,000 o bobl yn Hiroshima. Dyma beth mae Llywodraeth y Deyrnas Gyfunol yn barod i’w defnyddio. Lladdfa ar raddfa na fedrwn ni ddim ei dirnad.

Meddai Jill Evans, Llywydd CND Cymru: ““Rwy’n llongyfarch Cyngor Gwynedd ar arwain y ffordd. Digwyddodd y cytundeb hwn gan y Cenhedloedd Unedig trwy bŵer pobl. Gobeithio y bydd pobl Cymru yn sicrhau bod eu cynghorau yn dilyn esiampl Gwynedd. Mae’r Cytundeb hwn yn dangos i ni’r ffordd i fyd sy’n rhydd o arfau niwclear. Dyna sut y gallwn fuddsoddi adnoddau yn yr hyn sy’n wirioneddol amddiffyn diogelwch ac iechyd pob un ohonom. Wrth inni agosáu at ddeugain mlwyddiant y datganiad Cymru Ddi-Niwclear gan ein cynghorau sir, mae hwn yn gam cyffrous iawn ymlaen. ”

Byddai’n wych o beth gweld Cynghorau eraill a Llywodraeth Cymru yn dilyn arweiniad Cyngor Gwynedd a chodi llais yn erbyn trais.